Quebec/Kanada

Kanada Bölgesi

Amerika’nın kuzey komşusu Kanada, birçok açıdan Amerika’ya benzese de bir o kadar da farklı bir karaktere sahiptir. Bu farklılıklardan biri, Fransızca konuşan azınlığa sahip olmasıdır. Kanada’nın içinde kendisine has bayrağı bulunan federal bölge Quebec, Kanada’da yaşadığım 5 ay süre içerisinde kendimi mekan bağlamında Avrupa’da hissettiğim ve Kanada’nın sıcak kanlı, güler yüzlü insanlarını kaybettiğim bir bölgeydi. Nüfusunun çoğunluğunu Kanada’daki Fransızların oluşturduğu Quebec tarihi dokusu, dili, farklı mimarisi, kültür ve yaşam biçimiyle Kanada’nın genel kültüründen ayrı kendi kültürünü yansıtıyordu. Birlikte yaşama ve kalkınmada yani ‘’Kanadalılık’’ konusunda birleşiyorlardı. Birlik olma durumunda geçmişten bugüne temiz bir sicile sahip değildi. Liberal parti yönetiminin birleşimci politikaları ile çok desteği verdiği Quebec’in  , tüm Kanada’nın kaynak ve hazinesini en çok kullanan bölge olmasını sağlıyordu .Bu nedenlerden dolayı liberal parti yönetimi ile birlikte Fransızlar ayrılma fikrinden vazgeçip birleşme düşüncesi üzerine politikalar izliyordu. Kanadalılar’ın ise Quebec bölgesine bakış açıları kendisinden beslenen bir topluluk şeklindeydi.Mesela Quebec bölgesi gezileri için ‘’french kiss’’ (Fransız öpücüğü) deyimini kullanıyorlardı. Bunun nedenini sorduğumda şu cevabı almıştım, ‘’Kanada’da gelirimizin önemli bir kısmını vergilere veriyoruz. Kanada hükumeti yıllardır Quebec’i ciddi anlamda besliyor ve destekliyor, aslında onlar bizim çocuğumuz gibi bizde orayı ziyaret ederek ‘’baby kiss’’ (bebek öpücüğü) yani Fransız öpücüğü alıyoruz.’’

Québec, Kanada’nın Doğu Kanada bölgesinde en büyük eyâleti olmasının yanı sıra Kanada’da sadece Fransızcanın resmî dil olduğu tek eyâlettir. Québec, 700.000’den fazlasının eyâleti daha iyi bir hayat için seçen yeni Québeclilerin de oluşturduğu 7,6 milyonluk bir nüfusa sahiptir.  

Where is Quebec Located? What Country is Quebec in? Quebec Map

Resmî diliFransızca

Asgari ücret12,50 CAD /saat (1 May 2019)

Nüfus8,485 milyon (2019) StatCan

BaşkentQuébec

Quebec Sorunu (Quebec Question): Kanada’nın doğusunda Fransızca konuşanların çoğunlukta olduğu Quebec eyaletinin Kanada’dan ayrılıp-ayrılmama sorunu.

Quebec 1534 yılında “Yeni Fransa” adı altında kuruldu. Yeni yıl savaşları sonucunda Fransa burayı İngiltere’ye kaptırdı. Eyalet İngiliz kolonisi haline geldiğinde İngiliz Ceza Kanunu ve Fransız Medeni Kanunu uygulanmaya konuldu. 1791’de Kanada Aşağı Kanada (Quebec) ve Yukarı Kanada (Ontorio) olmak üzere ikiye ayrıldı. 19. yüzyıldan sonra Quebec’te İngiliz nüfus azalmasına rağmen, Fransızca konuşan halk hiçbir zaman bölgenin ekonomik hayatını kontrolü altına almayı başaramadı. 1918 yılında Fransız kökenliler I. Dünya Savaşı’nda İngiliz ordusuna katılmayı reddederek ayaklanmalar başlattılar. 1968 yılında ayrılıkçı “Parti Quebecois” kuruldu. 1970’lerde şiddet eylemleri arttı ve finansman ayarlamaları konusunda eyaletler arasında problemler çıkmaya başladı. Kanada’dan ayrılma konusunda 1980 yılında yapılan ilk referandumda ayrılıkçılar yüzde 40 oyla mağlup oldular. Quebec, 1982’deki Kanada Anayasası’nı kendi kimliğine aykırı bularak imzalamadı. Quebec’in şikayetleri doğrultusunda 1987 ve 1992 yıllarındaki iki girişim başarısızlıkla sonuçlandı. 30 Ekim 1995’te yapılan referandumda ayırılıkçılar yüzde 1.2 gibi küçük bir farkla yenilgiye uğradılar

Quebec 02 Intro 1

İskoçlar, Katalanlar gibi

Amerika’dan farklı olarak güçlü bir kültür politikası olan Kanada devleti Quebec’te Fransız kültürünün yaşaması için de destek sağlıyor. Ayrıca, kişi başına düşen milli gelir olarak Alberta, Ontario gibi eyaletlerden daha yoksul olan Quebec, ödediği vergiden daha fazlasını devlet harcaması olarak geri alıyor. Bir başka değişle diğer eyaletler, Quebec’i sübvanse ediyor. Konu siyasete gelince daha önce Quebec’te konuştuğum birkaç kişiden duyduğum sözleri tekrarlıyor: “Biz de Katalanlar, İskoçlar gibiyiz, bağımsızlık istiyoruz. Bu neden bizim de hakkımız olmasın?”

Quebec’te resmi dil Fransızca Quebec halkı Kanada’ya dahil olmasına rağmen İngilizce öğrenmeme ve Fransızca konuşma konusunda çok kararlı. Yaptığım seyahatimde Quebec halkının İngilizce bilmediğini ve öğrenmek istemediğini gördüm.

Yusuf Talha Öner

Kaynakça

( 1 ) www.amerikaninsesi.com

(  2) Hüseyin Kalaycı  KANADA-QUEBEC SORUNU. ÇOKKÜLTÜRCÜLÜK, KENDİ KADERİNİ TAYİN, MİLLİYETÇİLİK VE FEDERALİZM Doktora Tezi